W życiu każdego człowieka pojawiają się momenty kryzysu – utrata pracy, choroba, rozstanie, czy po prostu codzienny stres i wyzwania. Dla jednych są to doświadczenia, które na długo wytrącają z równowagi, dla innych – bodziec do refleksji i rozwoju. Co sprawia, że jedni ludzie lepiej radzą sobie z przeciwnościami niż inni? Kluczem jest rezyliencja, czyli psychiczna odporność i elastyczność w obliczu trudnych sytuacji.
Kategoria: Psychologia
Równowaga w chaosie
Kryzys. Jak szukać spokoju gdy dookoła burza?
Ostatnio mierzymy się z sytuacją wyjątkową, zagrożeniem i niepewnością. Normalną rzeczą jest w tej sytuacja doświadczanie lęku i niepokoju. Jego nasilenie zależy od subiektywnej oceny ryzyka jakie grozi nam i najbliższym oraz bezpośrednich i pośrednich skutków jakie odczuwamy. W jakiejkolwiek sytuacji nie bylibyśmy warto zatroszczyć się o równowagę psychiczną ponieważ wpływa ona na naszą odporność w obliczu zagrożenia. Kryzys w języku chińskim oznacza również szansę.
Smutek
Jaki sens ma emocja smutku?
Smutek nie jest „modnym” uczuciem. Biorąc pod uwagę wszechobecny przekaz kim jest osoba sukcesu jaką należy się stać 😉 smutek jest wręcz obciachowy… Bywa, że wstydzimy się tej emocji. Często uznajemy ją za coś bardzo niepożądanego, objaw chorobowy lub symptom nieradzenia sobie w życiu. Tymczasem ma ważną rolę do odegrania.
Po co nam wstyd?
Wstyd jest jedną z najbardziej nieprzyjemnych emocji. Wynika zazwyczaj z przekonania o własnych brakach, nieadekwatności, byciu niewystarczająco dobrym/ą lub z poczucia upokorzenia i przekroczenia naszych granic przez innych. Zwykle połączony z lękiem przed oceną innych osób. Wstyd jest uczuciem powiązanym z poczuciem winy, jednak w odróżnieniu od niego dotyczy „ja”, jest całościową oceną siebie jako jednostki. Odnosi się do ogólnych przekonań o sobie, podczas gdy poczucie winy wiąże się z dyskomfortem wynikającym z oceny konkretnego zachowania, zazwyczaj przekroczenia norm. Dlatego łatwiej radzić sobie z poczuciem winy ponieważ błędy można naprawić, przeprosić, zadośćuczynić wyrządzonej krzywdzie.
Jak radzić sobie ze złością?
W poprzednim poście pisałam o emocji złości. Jej konstruktywnej i destruktywnej stronie. Dwóch biegunach zachowań: tłumienia i destrukcyjnego odreagowywania oraz ich przyczynach. Teraz kolej na to jak sensownie poszukać środka i używać energii złości aby służyła nam i innym. Jak konstruktywnie obchodzić się ze złością?
Złość – emocja o złej sławie
Złość to jedna z głównych emocji jakich doświadczamy w życiu. Sama w sobie neutralna. Pojawia się gdy nasze granice zostały przekroczone. Gdy czujemy się zagrożeni stratą, dotknięci, źle i niesprawiedliwie traktowani, zdradzeni. Potrzebna jest do rozpoznawania zagrożeń, strzeżenia granic, do dbania o nasze potrzeby. Przydaje się do wyrażania odmiennych poglądów, mówienia NIE, podejmowania trudnych decyzji. Uruchamiana często przez strach, który znajduje się na jej drugim biegunie. Jak obchodzić się z tą wybuchową emocją stanowiąca jednocześnie źródło dużej energii, wskazówkę i informację o tym co się wydarza. Porównując złość do ognia – jak ugotować posiłek zamiast spalić cały dom. Jak używać jej konstruktywnie nie raniąc i nie niszcząc innych i siebie. Czytaj dalej
Funkcje emocji
Po co nam emocje?
Doświadczając trudnych emocji czasem myślimy, że lepiej byłoby ich nie mieć lub mieć ich mniej albo doświadczać tylko tych przyjemnych. Jednak każda z emocji ma sens i znaczenie. Nie da się odciąć od nieprzyjemnych i zachować tylko te przyjemne. Emocje są regulatorami naszego funkcjonowania. Pełnią wiele użytecznych funkcji, nadają życiu smak czyniąc go pięknym, ciekawym i intensywnym. Pozbycie się ich byłoby nie tylko szkodliwe ale też zubażające. Z drugiej strony ich cechy jak intensywność, częstotliwość i czas trwania bywają czasem kłopotliwe i zaburzające. Po cóż więc natura nas w nie wyposażyła? Jakie są funkcje emocji?
Kryzys psychologiczny
Kryzys psychologiczny wpisany w życie
Nie da się przeżyć życia bez kryzysu. Każdy z nas przynajmniej raz w życiu zmaga się ze znaczącą stratą, trudną zmianą czy rozczarowaniami w istotnych dla nas sprawach. O kryzysie psychologicznym mówimy wtedy kiedy w wyniku trudnych wydarzeń lub wewnętrznych konfliktów dochodzi do przeciążenia lub załamania zdolności osoby do radzenia sobie. Równowaga psychiczna jest zakłócona, chwieje się poczucie sensu życia osoby, system wartości, własny obraz. Pojawia się stan napięcia, niepokoju, czasem rozpaczy, poczucia przytłoczenia i niemożności uporania się z sytuacją.
Stres mniejszościowy
Co to jest stres mniejszościowy? Stres mniejszościowy to stosunkowo nowe pojęcie (Brooks 1981, Meyer, 2003) z zakresu psychologii i socjologii. Dotyczy specyficznego doświadczenia związanego z przynależnością do grupy mniejszościowej. Członkowie grupy mniejszościowej np. społeczność LGBT (lesbijki, geje, osoby biseksualne i transpłciowe) stanowiąc mniejszość w społeczeństwie mierzą się z szeroką gamą negatywnych reakcji na swoją odmienność od dominującej heteronormatywnej większości.
Zdrowie psychiczne
Co oznacza zdrowie psychiczne? Kto to jest człowiek zdrowy psychicznie?
Niełatwo o pełną definicję zdrowia psychicznego ujmującą wszystkie wymiary i czynniki. Na przestrzeni lat można obserwować rozwój definicji zdrowia psychicznego od skoncentrowanych na diagnozie psychopatologii do ujmujących całościowe, holistyczne podejście do człowieka.